ZES VERDACHTEN OP GUANTANAMO BAY WACHTEN OP PROCES OVER BETROKKENHEID BIJ 9/11
9 februari 2008
Bron: New York Times - Militaire aanklagers zitten in de eindfase van voorbereidingen voor de eerste omvangrijke rechtzaak tegen verdachte samenzweerders inzake de gebeurtenissen die leidden tot de dood van bijna 3000 Amerikanen op 11 september 2001. Waarmee de Verenigde Staten in een oorlog zijn betrokken, aldus personen die inhoudelijk over de zaak zijn ingelicht.
De aanklachten, voorbereid door een militaire commissie op Guantanamo Bay, Cuba, betreffen een aantal van zes gevangen uit het gevangenkamp (Guantanamo), waaronder Khalid Sheikh Mohammed, de voormalige leidinggevende helper van Osama bin Laden, waarvan is gezegd dat hij de aanslagen van 11 september zou hebben beraamd.
Gedetineerden op Guantanamo Bay Source picture unknown
De zaak kan het begin zijn van een lang gepland doel van de Bushregering: het aanwijzen en schuldig verklaren van de verantwoordelijken voor de aanvallen in 2001. Het kan de regering ook helpen argumenten in handen te krijgen voor hun meermalen geuite veronderstelling dat sommige gevangenen op Guantanamo, waar 275 mannen verblijven, ernstig gevaar opleveren indien zij niet op Guantanamo of elders worden vastgehouden. Functionarissen beweren al geruime tijd dat een half dozijn gevangenen op Guantanamo essentieel hebben bijgedragen in de door Khalid Shaikh Mohammed geleide operatie, van mogelijke kapers tot financiers.
Maar de zaak zal ook kritiek doen opleven over de militaire opzet en het besmette verleden. Veelvuldig voorgesteld als een systeem dat speciaal werd ontworpen voor het afdwingen van schuldverklaringen, zonder enige bescherming vanuit de Amerikaans civiele rechtspraak.
Beschuldigingen van oorlogsmisdaden tegen de verdachten zal de aanklagers vrijwel zeker in een strijd doen belanden over de behandeling van gevangenen, omdat op zijn minst twee gedetineerden die aan 9/11 gelinkt zijn, onderwerp waren van agressieve ondervragingstechnieken, volgens critici neerkomend op marteling.
Bron: New York Times - Militaire aanklagers hebben besloten in te zetten op de doodstraf voor zes Guantanamo gedetineerden die ervan worden beschuldigd in de aanslagen van 11 september een centrale rol te hebben gespeeld, aldus regeringsfunctionarissen die over de kwestie zijn ingelicht.
De aanklacht bevat een aantal oorlogsmisdaden tegen zes mannen, inclusief Khalid Shaikh Mohammed. Een functionaris van Defensie zei dat aanklagers uit zijn op de doodstraf omdat "als één zaak dat rechtvaardigt, dan is dat voor individuen die deel uitmaakten van een misdaad op deze schaal."
De functionarissen spraken anoniem omdat de regering niemand toestemming geeft over deze zaak mededelingen te doen.
De beslissing om te gaan voor de doodstraf versterkt de internationale aandacht op de zaak en plaatst het geplaagde militaire rechtssysteem, dat de eerste rechtzaak nog moet beginnen, voor nieuwe uitdagingen.
"Het systeem is zelfs niet in staat geweest om minder complexe zaken af te handelen die het heeft voorgelegd", zei David Glazier, een voormalig marine officier, tegenwoordig professor aan Loyola Law School in Los Angeles.
De laatste militaire executie vond plaats in 1961, toen een soldaat, John A. Bennet, werd opgehangen na een veroordeling voor verkrachting en poging tot moord.
OPINIE
Het aanstaande proces waarmee de Amerikaanse regering de beoogde daders van 9/11 hun straffen probeert op te leggen, komt na zes jaren van betrekkelijke stilte op een uiterst gevoelig moment. Waar verwacht mag worden dat de Amerikaanse regering met dit proces nog enigszins hoopt aan te tonen dat omstreden detenties op Guantanamo gerechtvaardigd blijken, omdat ze daarmee de bewijslast voor hun betrokkenheid met 9/11 kunnen versterken, blijkt uit alle signalen het tegendeel.
Niet alleen heeft de regering met de Military Commissions Act of 2006 tal van verdragen overtreden en eventuele bekentenissen door martelpraktijken juridisch verzwakt, ook trekt dit proces juist in verkiezingstijd alle aandacht naar zich toe. Terwijl de Republikeinen bij een sterk proces zeker zouden profiteren van de publiciteit, zal negatieve publiciteit juist averechts doorwerken in pogingen binnen Republikeinse kringen om in november 2008 de nieuwe president te leveren.
Waarom dan toch juist binnenkort dat proces?
De huidige regering heeft geen keuze als het de schade nog enigszins wil trachten te beperken. Als het presidentschap in handen valt van de Democraten, zeer wel mogelijk met behoud van een dubbele meerderheid in het Congres, zijn mogelijkheden om de procesvoering direct te beïnvloeden nagenoeg verdwenen.
"De zes verdachten zullen tijdens de rechterlijke procedures worden behandeld als V.S. militairen", zei brigadier generaal Thomas Hartmann. De procedures zullen worden bepaald volgens de Military Commissions Act of 2006, door het Congres aangenomen om arrestanten in de War on Terror effectiefte kunnen behandelen. De act vereist dat de gedetineerden toegang hebben tot advocaten over elke kwestie die tegen hen wordt ingebracht. Ook hebben ze het recht om tegen een schuldigverklaring in beroep te gaan. De regering is van plan om de behandeling zo openbaar mogelijk te maken, aldus Hartmann.
Duister blijft niettemin hoe een militair aanklager in staat zal blijken om informatie of bekentenissen te gebruiken die met behulp van omstreden verhoortechnieken, zoals waterboarding, tot stand zijn gekomen. Maar dat is aan een rechter om te bepalen, zei Hartmann.
Hartmann's garanties ten spijt, zullen de gevangenen tijdens het proces geen effectieve verdediging krijgen, volgens Charles Swift, een voormalig advocaat voor de V.S. Marine. Hij is ook bezorgd dat pogingen om de mannen oneerlijk te berechten en te doden martelaren zal creëren in de ogen van extremisten.
De wet, de Military Commissions Act of 2006, is aangenomen door Huis en Senaat. Het Huis van Afgevaardigden keurde de wet H. R. 6166 op 27 september 2006, de Senaat deed hetzelfde een dag later met S. 3930. Bijnaam van de wet werd direct "Torture Bill". De wet is bekrachtigd op 17 oktober 2006.
Ironisch genoeg bevat deze wet, die de mogelijkheden heeft verruimd om op te treden tegen gedetineerden op Guantanamo, een voorwaarde die Amerikaanse beleidsmakers zelf indekt tegen oorlogsmisdaden. Deze vrijwaring geldt met terugwerkende kracht tot 11 september 2001.
Meer hierover: Witte Huis jaagt wet door Congres om beleidmakers te beschermen.